ZIYARETCI — GIRIS YAP / KAYIT OL

Yanlış Değerlendirme Nedenleri Nasıl Değerlendirilir

nilufer_erdem800 Junior Member

Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır


Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir kavramdır; nota çeşitliliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma yakmadan başlamak doğru olur, çünkü çubuğun ham kokusu elinize bir referans noktası sağlar bilhassa yeni başlayanların gözünden kaçan bir noktadır. Bu aşamada romeo y julieta tubos puro benzeri tüple korunan bir kutu ile no. 2 torpedo nasıl içilir gibi tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren tat ne kadar belirgin ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır hem de bu küçük alışkanlık sonraki tüm yorumları daha sağlam bir zemine dayandırır. Sonucu hemen kaydetmek gerekir, çünkü bellek kısa sürede silikleşir. Her çubuğu birkaç kez koklamak hatayı önler çünkü gürültülü ortamlarda ince kokular kolayca kaçırılır. Aroma gücü kendi başına kalite göstergesi sayılmaz; sadece gücü gösterir. Bu yüzden ilk tadımda acele etmemek ve kriterleri baştan belirlemek en doğru yol sayılır. Ölçüt belli olunca her puro aynı terazide değerlendirilir ve yorumlar birbirini destekler. Değerlendirme sırasında telefon kenarda durursa odaklanma artar.


Yanışın üç evresinde aroma gücü


Bir çubuğun aroması baştan sona değişir; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle ölçmek doğru olmaz ayrıca erken davranıp hüküm vermek sık yapılan bir hatadır. Başlangıç bölümde koku genellikle yumuşak ve temiz gelir tabii ki bu sıralama her çubukta aynen geçerli olmayabilir. No. 3 tubos yoğunluğu nasıl gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu evre kısa sürer zira asıl tat genellikle bu kısımda saklıdır. İkinci evrede aroma gücü sıklıkla yükselir ve notalar belirginleşir hem de çoğu zaman ilk birkaç çekişten çıkarılan sonuç yarım olur. Petit churchills benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha yavaş görülür nitekim bu yüzden sakin ilerlemek ödüllendirir. Sonlara doğru sıcaklık yükseldiğinden sertçe notalar baskın olabilir gerçekten ısınan yaprak asıl tadını yalnızca ortalarda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir not vermek daha tutarlı sonuç sağlar. Bölümlerin sınırı çoğu zaman net olmaz, bu yüzden kabaca üçe bölmek işinizi görür. Değişimleri fark etmek adına nefes sıklığını değiştirmemek önemlidir. Çok sık nefes almak sıcaklığı artırır hem de tadı bozar.


Yoğunluğa puan vermenin pratik yolu


Yoğunluğu puanlamak öznel izlenimi daha okunur kılar her zaman aynı ışık ile sessiz bir köşe tercih edilmelidir. Birden beşe giden bir ölçek çoğu kişi için yeterlidir bu durum tadım notlarını insandan insana daha karşılaştırılabilir yapar. Bir hafif notayı, 5 de ağızda uzun süre kalan yoğun notayı gösterir bu sayede odak bölünmez ve not kalitesi yükselir. Romeo y julieta petit julietas gibi ince ve kısa bir çubuk genellikle alt basamaklarda yer alır ve ileride bakıldığında neyi kastettiğiniz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik aroma profili benzeri aynı boydaki bir kutu ise yumuşak notaları yüzünden yakın bir not çıkarabilir aksi halde aynı çubuk iki farklı puan çıkarabilir. Notu yazmadan önce en az üç nefes almak gerekir öte yandan yarım puanlar vermek gereksiz bir yük yaratır. Skalayı her seferinde aynı tutmak kıyaslamayı güvenilir yapar. Skalanın orta noktası genellikle kullanılan puandır, çünkü ılımlı çubuklar büyük kısmını kapsar. Uç noktalardaki puanlar gerçekten istisnai durumlarda kullanılmalıdır. Böylece kayıtlar anlamlı olur.


Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir


Çap, yanışın sıcaklığını ve aroma gücünü doğrudan etkiler bu yüzden yanış hattının eşit gitmesini da izlemek gerekir. İnce bir çubuk hızla ısınır, bu yüzden baharatlı notalar çabuk öne çıkar nitekim dar çaplılarda sıcaklık artışı belirgin biçimde çabuktur. Petit royales nasıl içilir benzeri ince ve kısa bir çubukta bunu hemen gözlemlersiniz ısınma temposu de aromayı hemen etkileyen bir etkendir. Kalın gövdelerde duman daha yavaş gelir ve notalar daha geç açılır hem de bu hız aromanın okunma süresini daraltır. Baldan yana yumuşak puro benzeri bal ve badem tonlu bir kutu bu çizgiyi iyi örnekler küllenme dengesizse not kısmına eklenmelidir. Yavaş yanış tadı daha ayrıntılı kılar ama gücünü azaltmaz aksine kalın çubukta duman daha uzun bir süreye dağılır. Bu yüzden kalınlığı kayıtlara yazmak gerekir. Değişik kalınlıklarda iki çubuğu aynı oturumda denerken önce inceyi sonra kalını içmek mantıklıdır. Böylece yoğun tat hafif olanın tadını bastırmaz. İkisi arasındaki bekleme süresi en az yarım saat olmalıdır.


Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı


Aroma iki kanaldan gelir: damaktaki tat ve burnun yakaladığı aroma hâlbuki bu iki kanal karşılıklı besler fakat eş anlamlı değildir. Gücü doğru ölçmek adına bu iki kanalı ayrı ayrı kaydetmek gerekir bu ayrım başta küçük görünse de yorumları oldukça etkiler. Dumanı ağızdan bırakırken burundan yavaşça çıkarmak retrohale denemesidir örneğin hafif bir soluk kokuyu daha zengin gösterir. Short churchills benzeri kremsi bir robusto bu denemede aroma tarafını belirgin gösterir ayrıca nezle halindeyken yapılan değerlendirmeler sağlam sayılmaz. Short sports tadım notları gibi ince bir çubuk de fındıksı notayı daha kısa geçirir hızlı bir nefes de ince notaları örter. Yoğunluk damakta düşük ama koku tarafında yüksek olabilir benzer biçimde ağır bir yemekten sonra algı azalır. Bu iki izlenimi karşılaştırmak aydınlatıcıdır; İki puanı ayrı yazmak yanılgıyı önler. Yeni başlayan kişiler açısından önce koku yoluyla gelen notalara odaklanmak daha kolaydır. Zamanla dil tarafı de detay vermeye başlar. Farklı aromaları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak hafızayı keskinleştirir.


Su ve kahve ile aroma algısı


Damak yorulduğunda yoğunluk olduğundan düşük hissedilir ayrıca öğün aralarında deneme yapacaksanız bu ayrıntı daha da önem kazanır. Bu yüzden her denemeden önce ılık su almak yararlı olur bu küçük özen yoğunluğun gerçek yüzünü görmenizi mümkün kılar. Geniş çaplı puro kutusu gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa sade soda daha uygundur zira doymuş bir damak en güçlü notayı dahi silik gösterir. Sade kahve kakao notalarını öne çıkarır, tatlı içecek ise notaları gölgeler ayrıca buzlu sıvılar damağı uyuşturur ve tat hissini azaltır. Romeo y julieta puritos puro benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün notası suyla daha temiz görünür o nedenle temizlik aşaması ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her seferinde aynı seçmek karşılaştırmayı bozmaz nitekim tatlı sıvıdan hemen sonra keskin tonlar gerçekte olduğundan güçlü görünür. Doyduktan hemen sonra tadım denemek önerilmez. Su ve kahve haricinde çay da kullanılabilir; önemli olan seçimin şekersiz olmasıdır. Damak temizlendikten sonra birkaç dakika ara vermek iyi sonuç verir. Hızlıca başlanan değerlendirme çoğunlukla eksik kalır.


Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü


Sigarillo formatında içim kısa olduğundan yoğunluk değişimi daha dar bir aralıkta kalır ayrıca başlangıç notu bu boylarda hızla silinebilir. Dolayısıyla ilk çekişler ile bitiş arasındaki oynamayı yakalamak özen ister bu sebeple küçük bir çubuk uzun bir puroya oranla daha dikkatli izlenmelidir. 20 club sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir ve aroma gücünü gözlemeyi kolaylaştırır çünkü her çekişin payı daha fazladır. 20 mini sigarillo benzeri mini ölçü de kakao tonunu çabucak ortaya koyup biter zira geçiş dakikalar değil birkaç çekişte olup biter. Kısa çubuklarda iki çubuk tadmak tek çubuktan daha güvenilir sonuç sunar bu nedenle sakin ve dengeli nefes önerilir. Kutu aroması başlangıçtaki ilk notu belirler bu nedenle yazmayı çubuk yanarken değil de bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrı yazmak yararlıdır. Ölçü küçüldükçe aroma ayrıntısı daralır, fakat güç algısı aynı kalabilir. Bu nedenle küçük çubuk notlarını puro notlarıyla birebir kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı bir sayfa açmak işe yarar.


Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek


Tek seferlik bir tadım aroma gücü hakkında kesin bir fikir sunmaz yani her tadım önceki denemenin üstüne inşa edilir. Ruh hali, ortam ve zaman izlenimi değiştirir bu düzen üç dört tadımdan ardından belirgin katkı sağlar. Dolayısıyla küçük bir not defteri açmak fayda sağlar aksi takdirde benzer aromalar defalarca yeniden öğrenilir. San cristobal 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde tadıldığında kakao tonu aynı kalıyor mu görülür ayrıca aynı çubuğa geri dönüp göz atmak ilerlemeyi görmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu neye benzer gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar oynadığını ortaya koyar bu da zaman kaybına neden olur. Saat, puro adı ile puan deftere yazılmalı gerçekten ilk notlar sonradan okunduğunda ilginç sapmalar gösterir. Puanlar arasında iki puandan çok sapma varsa koşullar gözden geçirilmeli. Zamanla kendi ölçütünüz netleşir. Defterde öz ifadeler ayrıntılı paragraflardan daha işlevseldir. Örneğin orta bölüm güçlü sedir tonu şeklinde bir not tatmin edici sayılır. Sonradan bakıldığında anlaşılır kalmalıdır.


Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür


Gövde, dumanın ağızdaki dokusunu anlatır; yoğunluk ise notaların belirginliğidir zira bu iki özellik aynı doğrultuda ilerleme göstermek zorunda değildir. İkisi sıklıkla birbirine karıştırılır, hâlbuki ayrı ölçülür bu ikisini ayrı düşünmek nihayetinde daha dürüst bir değerlendirme doğurur. San cristobal el principe puro benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sütlü kahve notasını net verebilir mesela ağır bir içim zayıf bir tatla gelebilir. San cristobal la cabaña puro benzeri dengeli bir kutu ise orta dolgunlukla badem tonunu yüksek taşır üstelik ağır bir duman aromasız de kalabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk yüksek lezzet sunabilir tersi hâl da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not tutmak yeterlidir bu sebeple tek ifadeyle yoğun demek yerine ikisini ayrı yorumlamak iyidir. Gövdeye bakıp yoğunluğu hesaplamak yanıltır. Birbirine yakın gövdeli iki çubuk arasında aroma ayrımı bulmak ince bir beceridir. Bu becerinin ilerlemesi zaman ile tekrarlı not tutmayı gerektirir. Sonuçta en güvenilir kriter kendi damak zevkiniz kalır.


Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak


Ortam, yoğunluk algısını en az tütün kadar şekillendirir demek ki en sağlam değerlendirme şartları değiştirmemekle mümkündür. Fazla kuru bir ortamda tütün hızlı yanar ve baharatlı tonlar abartılır bu nedenle ortam şartlarını de kayda geçirmek yararlıdır. Aşırı nemli ortamda ise çekiş ağırlaşır hem de lezzet bastırılır ısı de yaprağın yanma hassasiyetini değiştiren ayrı bir değişkendir. San cristobal la prado puro benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın tuttuğu nemi dikkate almak gerekir aksi halde farklı günlerde çıkan not farkı çubuktan sanılabilir. Orta gövdeli onlu puro benzeri orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda denenirse fark net görülür değerlendirme anı planlarken bunu unutmayın. Temiz hava ortamdaki yabancı kokuları dağıtır, parfüm de algıyı şaşırtır oysa gerçek neden çoğu zaman odadaki hava veya esinti olur. Tadımı hep aynı odada yapmak en tutarlı yoldur. Kapalı bir ortamda koku yoğunlaşırsa ikinci denemenin aroması hatalı okunabilir. Pencere açıklığı sağlamak genellikle yeterlidir. Rüzgar çok sertse yanış yapısı şaşar.

Yanıtla
thor_ronin Junior Member
Ikna edici.
Yanıtla
kurt-firtina Junior Member
Yanlış Değerlendirme Nedenleri Nasıl ile ilgili faydali bir konu olmus, eline saglik.
Yanıtla
vedat99 Her Konuya Merakli
Tesekkurler, aciklayici bir katki.
Yanıtla
mercan707 Junior Member
Yanlış Değerlendirme Nedenleri Nasıl ile ilgili degerli bir bulten olmus, eline saglik.
Yanıtla
bilge_guler Junior Member
Yanlış Değerlendirme Nedenleri Nasıl ile ilgili temiz bir fikir olmus, eline saglik.
Yanıtla
mert_dogan Junior Member
Benim de tam olarak dusuncem bu.
Yanıtla

Forumdan Konular